In Tiền

Trước đây, khi được hỏi về chuyện liệu Việt Nam có thiếu tiền đồng và có thể ổn định tỷ giá USD/VND hay không, Tiến sỹ Phó Thống đốc Phùng Khắc Kế nói “Tôi có thể khẳng định là chúng ta không sợ thiếu tiền đồng vì chúng ta in được!”. Câu nói trên trở thành đề tài đàm tiếu trong những người làm việc liên quan đến tài chính.

In tiền là việc bán trái phiếu chính phủ cho ngân hàng trung ương. Nó khác với việc ngân hàng trung ương thuê một công ty in tiền (như tiền polymer ở Việt Nam).

Trái phiếu chính phủ từ nhiều thập kỉ trở lại đây luôn giữ được tính thanh khoản ngay cả trong suy thoái. Các loại nợ quốc gia (soverign debt) này luôn được coi là siêu an toàn, an toàn đến mức được gọi là lãi suất không rủi ro.

Tuy nhiên các loại nợ chính phủ này ngày càng tăng không chỉ ở Mỹ (hiện trên $12 trillion) hay Anh (tháng 10 £829.7 billion) mà rất nhiều nước gồm cả các nước phương Tây khác do gánh nặng thâm hụt ngân sách. Khi các chính phủ cần tiền, họ lại phát hành trái phiếu, nguồn thu ngân sách không đủ thì lại phát hành thêm trái phiếu. Thậm chí có người so sánh việc các chính phủ phát hành trái phiếu cũng giống một kế hoạch Ponzi.


(Budget và debt của UK, nguồn ONS)

Một cuộc khủng hoảng về các loại nợ chính phủ có thể là quá lời, nhưng có thể hình dung một vài nước sẽ tăng yield của các trái phiếu, các giá các trái phiếu này cũng sẽ giảm, và một số có thể sẽ hạ giá đồng nội tệ. In tiền là việc ít khi các ngân hàng trung ương làm nhưng không loại trừ khả năng này khi tính thanh khoản của các trái phiếu chính phủ quá thấp mà nền kinh tế vẫn chìm trong suy thoái.

Thâm Hụt Ngân Sách Mỹ 2009

Chính phủ liên bang ghi nhận một con số kỷ lục về thâm hụt ngân sách $1.4 trillion trong năm tài khóa 2009, cao hơn $960 billion so với năm 2008. Tỉ lệ thâm hụt so với gross domestic product (GDP) từ 3.1% năm 2008 tăng lên 9.9% năm 2009 — cao số thâm hụt cao nhất kể từ 1945.



Với hình minh họa từ Heritage.org, thì Barack Obama có thể là tổng thống tồi tệ nhất trong lịch sử nước Mỹ ở phương diện kinh tế.

Việc thâm hụt ngân sách không phải là đề tài mới, nó đã trở thành mối lo ngại từ lâu. Thật ra, trên thế giới có ít nước có thặng dư ngân sách, song ở Mỹ thâm hụt ngày càng gia tăng. Chỉ duy nhất khi Bill Clinton cầm quyền thì ở Mỹ mới có thặng dư.


(Số liệu từ CBO)

Ở Mỹ có một quả bom nổ chậm đó là Social Security. Năm 2008, những thế hệ đầu tiên của thế hệ baby-boomers (sinh sau World War II) sẽ bắt đầu nhận khác khoản Social Security pensions, và tới năm 2011, họ sẽ gia nhập nhóm nhận Medicare. Dễ hiệu tại sao Obama đã phải cắt giảm các khoản Medicare Advantage plans. Mặc dù vậy theo báo các liên bang mà hãng Associated Press cung cấp thì con số gian lân liên quan đến Medicare là $47 billion, khoản chi sai này chiếm 12.4% ngân sách quỹ. $18.1 billion trong số gian lận này lẽ ra dành cho người nghèo.

Từ khi lên nắm quyền những việc Obama làm là chi tiền ứng cứu các tập đoàn. Việc Obama có chính sách ngoại giao ôn hòa, hay việc đoạt giải Nobel hòa bình không thể xóa bỏ sự thật là Mỹ đã, đang và sẽ tiếp tục là con nợ của thế giới. Bạn có thể xem trên U.S. National Debt Clock (http://www.brillig.com/debt_clock/), trang này theo dõi tỷ lệ nợ của Mỹ. Con số hiện tại đã là trên $12 trillion, một con số vượt mọi dự đoán.

Dễ hiểu tại sao đồng USD lại mất giá so với các đồng tiền khác.

Tăng Trưởng Tín Dụng 10 Tháng 2009

Theo Báo cáo giải trình chất vấn của Đại biểu Quốc hội tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội Khoá XII, thì tốc độ tăng bình quân mỗi tháng của quý II là 4,24%, tháng 7: 2,75%, tháng 8: 2,47%, tháng 9: 3,32%, tháng 10: 2,39%.
Vốn huy động tăng trưởng trong 10 tháng đầu năm nay là 25,72% (tăng 15,08% so với cùng kỳ năm 2008).

Theo ý kiến của tôi thì việc tăng trưởng tín dụng phải nên cùng nhịp với phát triển kinh tế. Các chỉ tiêu kinh tế 10 tháng đều thấy giảm so với cùng kỳ năm ngoái hoặc có tăng nhưng kém tốc độ nên tôi ủng hộ chuyện kìm hãm tăng trưởng này.

Riêng về chuyện tỉ giá VND/USD thì tôi (không rõ thuộc trường phái gì) cho rằng nên giữ tỉ giá này ổn định. Lý do depreciate, hay phá giá đồng VND để kích thích xuất khẩu là không ổn vì doanh nghiệp Việt Nam phần lớn đều xuất khẩu và xuất khẩu luôn lời hơn bán hàng nội địa nên chuyện depreciation không có ý nghĩa lắm ở đây.

Tải báo cáo giải trình: thông cáo báo chí 17/11/2009

Jim Rogers Cảnh Báo Khủng Hoảng Tiền Tệ

14/9/2009, Jim Rogers, nhà đầu tư huyền thoại, đồng sáng lập Quantum Fund với George Soros, đã nói với CNBC rằng những điều tồi tệ nhất của khủng hoảng kinh tế chưa chấm dứt và một cuộc khủng hoảng về tiền tệ có thể xảy ra trong năm nay hoặc năm tới, bởi vì vấn đề có quá nhiều nợ trong hệ thống chưa được giải quyết..



CEO của Rogers Holdings cũng nói thêm rằng ông dự báo sẽ có cuộc khủng hoảng tiền tệ hoặc bán khủng hoảng trong mùa thu này hoặc năm tới. Ông cũng nói Ben Barnanke và Alan Greenspan mang "crony capitalism" (tạm dịch là tư bản chủ nghĩa thân hữu - giữa nhà nước và doanh nghiệp) nhưng cũng sẽ không giải quyết vấn đề của thế giới.

Có vẻ như mùa thu đang qua đi mà chưa thấy rõ khủng hoảng tiền tệ nào.

2/11/2009, Jim Rogers tái khẳng định nhận định của mình trong một cuộc phỏng vấn với Financial Times nhưng có chút thay đổi. Rogers nói “I do expect [a] currency crisis or semi-crisis in the next year or two because there are so many imbalances in the world.” Như vậy, ông vẫn cảnh báo về một cuộc khoảng hay bán khủng hoảng trong một hoặc hai năm tới.

Jim Rogers cũng đầu tư vào cổ phiếu ở Trung Quốc từ cuối thập niên 1990 nhưng ông khẳng định là chưa bán cổ phiếu nào dù năm nay cổ phiếu Trung Quốc tăng mạnh.

Mỹ là con nợ lớn nhất thế giới, nên những cảnh báo của Rogers tôi nghĩ rất đáng lưu tâm nhưng media effect cũng có thể thay đổi ít nhiều đến dự đoán này vì đây không phải là những lần duy nhất Jim Rogers cảnh báo trong năm nay.